IaaS vs PaaS vs SaaS:
Een verhaal over twee dierentuinen – Great Legacy and Futurama

Een korte introductie

Software heeft anno 2020 de macht gegrepen. Steeds meer van wat organisaties doen, hangt ervan af. Voor gebruikers manifesteert software zich veelal als applicaties. En veel van deze applicaties draaien op servers in datacenters. Je zou verwachten dat het aantal servers dat een organisatie gebruikt, evenredig is met het aantal gebruikte applicaties. Servers zijn immers de paarden die de rijtuigen trekken. Maar helaas: er is nauwelijks een verband tussen de applicaties en het aantal servers dat een organisatie gebruikt. In de loop der jaren is het aantal benodigde infrastructuur- en onderhoudsfuncties in een datacenter explosief gestegen en de meeste van deze functies moeten ook op servers draaien.

Kijk maar eens naar het server landschap van een gemiddelde middelgrote organisatie: 65 van de in totaal 152 servers zijn van infrastructurele aard. Dergelijke statistieken zijn op geen enkele wijze atypisch.

Op een bepaalde manier, lijken applicatieservers enigszins op een exotisch dier in een dierentuin. Om het dier te laten leven en (op)bloeien, moet een groot aantal ondersteunende functies worden ingesteld: denk bijvoorbeeld aan woonruimte, diëtisten, dierenartsen, fokspecialisten en voedselleveranciers enz.

Het verhaal van de twee dierentuinen – Great Legacy and Futurama

Er was eens een stad met twee geweldige dierentuinen: Great Legacy en Futurama.

Great Legacy had een lange, roemrijke geschiedenis en een sterke traditie om alle activiteiten in-house te organiseren. Naarmate de dierentuin meer exotische dieren kocht om de attractiewaarde te vergroten, nam de operationele spanning toe. Elke diersoort had zijn eigen specialisten nodig: een dierenarts, een voedselleverancier, een geschikte woonruimte. De introductie van ieder nieuw soort dier, betekende het aantrekken van nieuwe specialisten of het opleiden van de bestaande specialisten in de bijzonderheden van de nieuwe soort. Het aantrekken en trainen van specialisten voor het groeiende aantal exotische dieren was tijdrovend en duur. De CEO verwachtte dat dit allemaal snel en efficiënt zou gebeuren – zeker omdat Futurama, de concurrent in de stad, in een razend tempo het assortiment exotische dieren bleef uitbreiden.

Futurama was een jongere organisatie en het besefte vanaf de start dat het te klein zou blijven om elk aspect van het bedrijf zelfstandig en met hoge kwaliteit efficiënt te organiseren. Vooral waar het exotische dieren betrof. Daarom had de organisatie al snel Zoo Platform Services (ZPS) als leverancier gecontracteerd. ZPS bediende duizenden dierentuinen over de hele wereld en had een enorm portfolio aan dieren, zodat elke klant zijn eigen unieke aanbod kon samenstellen. Zelfs bij exotische dieren zoals vogelbekdieren opereerde ZPS op een zodanige schaal dat het over een team specialisten kon beschikken dat alles wist wat er te weten viel over dit dier. Bij de meer voorkomende dieren deed ZPS baanbrekend onderzoek en zette het de internationale standaard op het gebied van dierenverzorging. Zo leefden de door ZPS verzorgde exotische dieren langer en bleven ze gezonder in vergelijking met andere zorgverleners. Met de keuze voor ZPS minimaliseerden dierentuinen daardoor ook het risico dat zij evenementen moesten annuleren en versterkten zij hun reputatie bij hun publiek.

Naarmate de concurrentie met Futurama heviger werd, begon Great Legacy met het fokken van bedreigde diersoorten en leende het hiervoor dieren uit andere dierentuinen. De behoefte aan interne expertise nam verder toe, maar nieuwe specialisten waren te duur om in dienst te nemen. Bovendien wilden specialisten steeds vaker in teams werken met collega’s die gespecialiseerd waren in hetzelfde vakgebied, maar Great Legacy had slechts één specialist nodig op elk gebied en bood daarom meestal een parttime contract aan. Zo werd het steeds moeilijker voor Great Legacy om te blijven concurreren met Futurama, zowel op kwaliteit als op kostenniveau.

Inleiding tot PaaS – de gulden middenweg tussen SaaS en IaaS

Software as a Service (SaaS) is inmiddels een veelgebruikt bedrijfsmodel in veel industrieën. SaaS is het zakelijke en operationele model waarmee een softwareleverancier een applicatie aanbiedt als abonnementsdienst. De leverancier regelt de huisvesting, hosting, technisch onderhoud, beveiliging, compliance en alle softwarelicenties & updates om de applicatie te gebruiken. Super handig dus. En hoewel het voor een organisatie ideaal zou zijn als alle applicaties beschikbaar zouden zijn via het SaaS-leveringsmodel, is het zeer onwaarschijnlijk – zeg maar gerust onmogelijk – dat dit zal lukken in alle industrieën en sectoren. Een SaaS-leverancier heeft namelijk een minimaal aantal afnemers nodig om te kunnen opereren en er zijn veel toepassingen die de kritische massa niet bereiken om betaalbaar te worden als SaaS. Daarnaast zijn er applicaties waarbij noodzakelijk maatwerk voor klanten, integratievereisten of technische (legacy) randvoorwaarden de levering van SaaS niet mogelijk maken.

Voor deze situaties ontstond een alternatief voor SaaS, namelijk het Infrastructure as a Service (IaaS) model. In dit model besteedt de klant de huisvesting en hosting van de applicaties uit aan een private of public cloud leverancier. Deze leverancier biedt de servers aan als een dienst, in de vorm van virtuele machines inclusief beveiligde toegang, back-up en herstel na noodgevallen. Klanten profiteren van het niet hoeven organiseren van aspecten zoals datacenter-huisvesting, het opzetten en onderhouden van datacenter hardware en het opzetten en onderhouden van virtualisatiesoftware. Alle andere activiteiten, zoals patching van serversoftware, monitoring, databasebeheer, load balancing, serverbeveiliging en applicatieonderhoud, dient de klant in het IaaS model zelf te organiseren.

De afgelopen tien jaar hebben de public cloud aanbieders ook diensten ontwikkeld die de kloof tussen het IaaS- en SaaS-aanbod opvullen. Als we kijken naar de IaaS-infrastructuur in een private cloud, dan zijn daar componenten te vinden zoals databaseservers, load balancers, patching-oplossingen voor besturingssystemen, serverbewakingsoplossingen, bestandsservers, active directory-servers en datawarehouses. Al deze componenten draaien op servers die moeten worden opgezet, bewaakt, geback-upt, gepatcht, enzovoort. De grote public cloud leveranciers – zoals Amazon Web Services, Microsoft Azure en Google Cloud Platform – bieden deze componenten inmiddels aan als platformdiensten. Hier komt de naam Platform as a Service (PaaS) dan ook vandaan. Als u een applicatie server draait in de public cloud, hoeft u geen aparte databaseserver op te zetten, geen afzonderlijke servers voor antivirusbescherming, voor monitoring, voor het beheer van softwarepatches, noch een server of virtuele appliance voor een ​​load balancer; zelfs geen datawarehouse-server te installeren en beheren. Al deze componenten en functies worden aangeboden als een PaaS-dienst bij de public cloud leveranciers.

Wat zijn de voordelen van PaaS?

PaaS diensten lijken op exotische dieren in een dierentuin. Elke dienst vereist namelijk de nodige expertise en inspanning om in te stellen en uit te voeren ‘bovenop’ de IaaS-diensten. PaaS neemt het gedoe en de complexiteit weg die nodig zijn bij het opzetten en in onderlinge samenhang bedienen van alle technische componenten en het vergroot de flexibiliteit en transparantie:

  • Geen installatie: u hoeft geen project te organiseren en ingenieurs te vinden met de vereiste expertise, geen software aan te schaffen en het platform op te zetten (inclusief alle vereiste subcomponenten), noch de oplossing te documenteren.
  • Geen onderhoud: de public cloud leverancier beheert de PaaS dienst. Back-ups, updates, monitoring en continue verbeteringen zijn allemaal onderdeel van de dienst.
  • Snelle overgang van beslissing naar implementatie: PaaS diensten zijn klaar voor gebruik.
  • Geen compliance risico op alle vereiste softwarelicenties, tijdens de hele levensduur van de dienst.
  • Transparante prijsstelling: de prijzen zijn gebaseerd op een eenvoudig pay-per-use-model, zonder afzonderlijke subcomponenten, ingewikkelde licentiestructuur of
  • Extreem hoge SLA, standaard en out of the box.
  • Geen beveiligingsrisico’s tijdens de levensduur van de dienst.
  • Flexibiliteit: gezien de lage instap- en uitstapbarrières is het eenvoudig om het gebruik van een PaaS-service op te schalen en weer af te bouwen.
  • Pay-as-you-go: u betaalt alleen voor wat u gebruikt.
  • Gemoedsrust: zorgen voor een hoge beschikbaarheid en soepele werking is erg lastig in een IaaS-model.

Technische componenten verplaatsen van IaaS naar PaaS heeft een enorme positieve impact op zaken als complexiteit, betrouwbaarheid, flexibiliteit en beveiliging. Bovendien zorgt het voor een reductie van de kosten. In het voorbeeld dat in de inleiding werd genoemd, verhuisde het bedrijf naar AWS en werden alle 65 infrastructurele virtuele machines vervangen door PaaS diensten. Doordat de grote public cloud leveranciers PaaS diensten blijven toevoegen, groeit de kloof tussen de public en private cloud. Het verklaart waarom Futurama met de keuze voor Zoo Platform Services de concurrentiestrijd met Great Legacy kon winnen.

Ons advies voor uw organisatie: IaaS, PaaS or SaaS?

Wij adviseren om allereerst uw IT-applicatielandschap in kaart te brengen en te beoordelen welke SaaS diensten mogelijk zijn. U kunt identificeren welke applicaties naar dit leveringsmodel kunnen worden verplaatst. De overige applicaties dienen te worden uitgevoerd op IaaS- of PaaS-platforms. Hanteer hierbij de regel: SaaS boven PaaS, boven IaaS.

Zorg ervoor dat u begrijpt welke PaaS diensten worden aangeboden door AWS, Azure en GCP om de best passende provider voor uw IaaS- en PaaS-behoeften te selecteren. De breedte en diepte van PaaS-diensten varieert namelijk sterk tussen deze drie hyperscale leveranciers. Er is niet één partij of een markt met public cloud diensten; er zijn meerdere individuele leveranciers met verschillende productportfolio’s, prioriteiten en culturen.

Als u eenmaal begrijpt wat iedere leverancier te bieden heeft, kunt u bepalen welke provider het beste past bij uw huidige en toekomstige behoeften. Onderschat vooral het belang van toekomstige behoeften niet bij het selecteren van een provider. Het optimaliseren op zeer korte termijn leidt zelden tot de laagste total cost of ownership of optimale IT-effectiviteit op de middellange termijn. Een belangrijk criterium is in hoeverre een leverancier u in staat stelt het gebruik van IaaS te minimaliseren door zoveel mogelijk componenten als PaaS in te zetten. Selecteer ten slotte één enkele hyperscale leverancier om uw IaaS- en PaaS-diensten uit te voeren. Het spreiden van systemen over meerdere providers verhoogt namelijk de complexiteit en is zelden voordelig.

In een volgende blog post, zullen wij de drie belangrijkste hyperscale aanbieders van public cloud diensten tegen elkaar afzetten en beoordelen.

—————-

Dionysis Linardatos

Mede-oprichter en CTO van Cambrian Technologies

Dionysis heeft twintig jaar ervaring in IT en infrastructuurontwikkeling. Voordat hij Cambrian Technologies startte, richtte Dionysis al het bedrijf Sycada Mobile Solutions op en leidde hij IT-afdelingen bij meerdere grote bedrijven en start-ups.

Voel je vrij om deze blog opnieuw te posten op je website of sociale kanalen! Maar als je dat doet, vermeld dan alsjeblieft de bron en laat het ons weten via info@cambrian-technologies.com. Dank je!